EĞİTSEL OYUN TASARIM MODELLERİ
Gerçek dünyadaki bir olayın veya sistemin soyutlanması, basitleştirilmesi ve kavramlaştırılmasıdır. Model, olayı veya sistemi tanımlamaya başka bir deyişle bir örnek türetmeye yardımcı olur. Eğitsel oyun tasarımları için birtakım modeller önerilmiştir;
- EFM: Eğitsel Oyun Tasarımı için Bir Model
EFM (Effective Learning Environment, Flow Theory, Motivation) modelidir. Modele baş harflerini veren etkili öğrenme ortamı, akış deneyimi (Flow experience) ve motivasyon (motivation) kuramlarından ilham alınarak türemiştir (Song&Zhang, 2008). Motivasyon için Keller’ın ARCS (Attention, Relevance, Confidence, Satisfaction) modeli referans alınmıştır. ARCS ile EFM arasındaki bağlantıyı da Csikszentrnihalyi’nin Akış Teoremi sağlamıştır.
Eğitsel Oyun Tasarım Modeli (EFM)
2. FIDGE Modeli
FIDGE, oyun benzeri ortamlar için bulanıklaştırılmış öğretim tasarımı geliştirme (Fuzzified Instructional Design Development of Game-likeEnvironments) kelimelerinin baş harfleriyle isimlendirilmiş bir oyun tasarım modelidir (Şekil 1). Öğrenme ortamlarıyla oyunların nasıl birleştirilmesi gerektiği konusunda açıklamalar yapan modellerden biri olduğu belirtilmiştir. Modelde birbirleriyle doğrusal anlamda bağlı olmayan sekiz ögenin birleşimiyle oluşmaktadır. Sosyokültürel çevre, değişim, yönetim, oyuncu deneyimleri, teknoloji, oyunun kullanımı, katılımcılar ve oyunun dinamik öğeleri modelin öğeleridir (Akıllı & Çağıltay, 2006).
3. Dijital Oyun Tabanlı Öğrenme Modeli
Dijital Oyun Tabanlı Öğrenme Modeli (DGBL – Digital Game Based Learning) oyun tasarım modelinde oyun, öğrenme içeriklerinin yerleştirildiği bir ortam olarak ele alınmıştır (Zin, Jaafar & Yue, 2009).
Tüm genel tasarım modellerinde olduğu gibi analiz aşamasıyla başlayıp tasarım, geliştirme, kontrol, uygulama ve değerlendirme aşamalarından oluşmaktadır.
Bu modellerin dışında GAM (Game Achievement Model), EGM (Experiential Gaming Model) ve birkaç modelden esinlenip birleştirilerek oluşturulmuş Sarmal Eğitsel Oyun Tasarım Modeli de bulunmaktadır. Eğitsel oyun geliştirmenin “oyun” ve “eğitsel” olarak iki kısımdan oluştuğunu ve iki bileşen arasında sarmal bir ilişkinin olduğu fikrinden yola çıkmaktadır. Her aşamada yapılan çalışmaların iç değerlendirme sürecine tabi tutularak geri süreç içerisinde geri dönüş yapılmasını en aza indirgemeyi ön görmektedir (Akgün & diğer., 2011). Teorik kısımlarda farklılaşsa da temelde tüm model tasarımlarının amacı motivasyon bağlamında öğrenciyi öğrenme hedeflerine ulaştırmaktır.
KAYNAKLAR
Akıllı, K., & Çağıltay, K. (2006). An instructional design/development model for the creation of game-like learning environments: Fidge model. Affective and Emotional Aspects of Human-Computer Interaction: Game-based and Innovative Learning Approaches, 93-112.
Akgün, E., Nuhoğlu, P., Tüzün, H., Kaya, G., & Çınar, M. (2011). Bir eğitsel oyun tasarımı modelinin Geliştirilmesi. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 41-61.
Kiili, K. (2005). Digital game-based learning: Towards an experiential gaming model. The Internet and Higher Education, 13-24.
Korkusuz, M. E. & Karamete, A. (2013). Eğitsel Oyun Geliştirme Modelleri . Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi , 7 (2) , 78-109 . DOI: 10.12973/nefmed203
Song, Minzhu & Zhang, Sujing. (2008). EFM: A Model for Educational Game Design. 509-517. 10.1007/978-3-540-69736-7_54.
Zaika's world 